Có một câu tôi rất thích:
“Khí tụ → Thần định → Ý nhất → Thân dưỡng → Nội lực sinh.”
Nghe thì có vẻ rất triết lý, nhưng càng nghĩ tôi càng thấy câu này thực ra rất gần với đời sống hàng ngày.
Nội lực không tự nhiên mà có.
Nó không đến từ việc mình cố tỏ ra mạnh, nói ít đi vài câu hay giữ một vẻ mặt lạnh.
Nội lực được hình thành từ cách mình giữ năng lượng, giữ tâm, giữ hướng đi và giữ cả cơ thể của mình.
Tôi hiểu câu này theo một cách rất đơn giản.
Muốn mạnh từ bên trong, trước hết mình phải bớt phân tán.
Khí tụ – đừng để năng lượng của mình thất thoát vào quá nhiều thứ
Tôi thấy có một thời gian con người rất dễ rơi vào trạng thái “tán khí”.
Làm quá nhiều việc một lúc.
Nghĩ quá nhiều chuyện.
Ai nói gì cũng để tâm.
Tin nhắn nào cũng phải trả lời ngay.
Có chuyện gì xảy ra cũng muốn lập tức xử lý.
Nhìn thì có vẻ rất bận, rất năng suất, nhưng thực ra bên trong lại rất phân tán.
Khí tụ, theo cách tôi hiểu, là mình bắt đầu biết giữ năng lượng lại cho những thứ quan trọng.
Mỗi ngày chỉ cần xác định vài việc thực sự cần làm.
Bớt tranh luận không cần thiết.
Bớt phản ứng với những câu nói không đáng để mình mất thời gian.
Bớt để cảm xúc của người khác kéo tâm trạng mình đi.
Tôi thấy chỉ riêng việc này thôi đã thay đổi rất nhiều.
Ví dụ một nhân viên nói một câu làm mình khó chịu.
Nếu mình mất cả buổi nghĩ đi nghĩ lại, tức đi tức lại, thì dù không làm gì, mình vẫn đang tiêu hao năng lượng.
Nhưng nếu mình nhìn đúng mức, xử lý nếu cần, rồi quay lại việc lớn, thì năng lượng vẫn còn ở mình.
Từ đó tôi mới hiểu:
Không phải cứ làm nhiều là có lực. Có khi biết giữ lực mới là quan trọng hơn.
Thần định – đầu óc phải có chỗ đứng
Khí có thể tụ nhưng nếu tâm trí vẫn loạn thì cũng rất khó có nội lực.
Tôi hiểu “thần định” là trạng thái mình không bị mọi thứ bên ngoài kéo đi quá nhanh.
Có chuyện xảy ra, mình vẫn biết.
Có cảm xúc, mình vẫn cảm nhận.
Nhưng mình không lập tức bị nó điều khiển.
Trước đây tôi là kiểu người phản ứng rất nhanh.
Có việc là muốn xử lý ngay.
Có cảm xúc là muốn giải quyết luôn.
Nhưng càng về sau tôi càng thấy, có những việc mình chỉ cần chậm lại vài phút thôi là cách nhìn đã khác.
Bây giờ tôi tập những thứ rất nhỏ.
Người khác nói xong, không trả lời ngay.
Có tin nhắn làm mình khó chịu, không nhắn lại lập tức.
Buổi sáng có một khoảng thời gian không cầm điện thoại.
Uống trà thì chỉ uống trà.
Không vừa uống vừa lướt tin nhắn, vừa nghĩ việc, vừa xử lý người khác.
Những thứ này nghe đơn giản, nhưng thực ra đang dạy cho đầu óc một điều:
Không phải lúc nào cũng cần gấp.
Và khi đầu bớt gấp, mình mới bắt đầu nhìn rõ.
Ý nhất – năng lượng phải đi về một hướng
Có người rất chăm chỉ nhưng vẫn không đi xa được.
Không phải vì họ thiếu năng lực.
Mà vì năng lượng của họ chia ra quá nhiều hướng.
Hôm nay muốn làm cái này.
Mai thấy người khác thành công ở lĩnh vực khác lại muốn đổi.
Một tháng có rất nhiều mục tiêu, nhưng không có cái nào đủ lâu để tạo thành kết quả lớn.
Tôi nghĩ “ý nhất” là biết mình đang đi đâu.
Không nhất thiết phải chỉ có một mục tiêu trong đời.
Nhưng ở từng giai đoạn, mình phải biết điều gì là ưu tiên lớn nhất.
Ví dụ nếu mục tiêu hiện tại là xây doanh nghiệp, thì mình phải tự hỏi:
Việc này có giúp doanh nghiệp mạnh hơn không?
Có giúp tăng khách hàng, tăng nguồn hàng, tăng đội ngũ, tăng hệ thống hay tăng năng lực của chính mình không?
Nếu không, có thể việc đó vẫn thú vị nhưng chưa chắc đáng để mình dành quá nhiều năng lượng.
Tôi thấy người càng rõ hướng, càng ít bị xao động.
Vì họ không cần chạy theo tất cả mọi cơ hội.
Họ chỉ chọn những cơ hội đúng đường.
Thân dưỡng – cơ thể yếu thì rất khó giữ tâm mạnh
Có một điều trước đây tôi từng không để ý nhiều.
Muốn luyện tâm nhưng cơ thể lúc nào cũng mệt thì rất khó.
Ngủ thiếu.
Ăn thất thường.
Cơ thể căng liên tục.
Không vận động.
Không nghỉ thật sự.
Trong trạng thái đó, chỉ cần một việc nhỏ cũng dễ làm mình cáu, mất kiên nhẫn hoặc quyết định vội.
Nên tôi thấy dưỡng thân không phải chuyện phụ.
Nó là nền.
Ngủ đủ hơn.
Ăn uống ổn định hơn.
Vận động đều.
Cho cơ thể có lúc được thả lỏng.
Có thời gian thật sự nghỉ chứ không phải nằm xuống nhưng đầu vẫn chạy công việc.
Khi thân thể ổn hơn, tâm cũng dễ ổn hơn rất nhiều.
Khi bốn thứ này đi cùng nhau, nội lực bắt đầu sinh
Tôi nghĩ nội lực không thể nhìn bằng một biểu hiện bên ngoài.
Không phải cứ ít nói là có nội lực.
Không phải cứ lạnh lùng là có nội lực.
Không phải cứ tỏ ra không quan tâm là có nội lực.
Nội lực thật sự thể hiện ở cách mình phản ứng với cuộc sống.
Gặp chuyện nhưng không loạn.
Bị chê nhưng không cần lập tức chứng minh.
Có cơ hội nhưng không lao vào một cách mù quáng.
Thất bại nhưng không sụp cả hệ thống bên trong.
Có cảm xúc nhưng vẫn giữ được quyền quyết định.
Trước đây, chuỗi của tôi có thể là:
Có chuyện xảy ra → cảm xúc nổi lên → phản ứng ngay.
Còn bây giờ tôi muốn tập để thành:
Có chuyện xảy ra → quan sát → phân loại → suy nghĩ → rồi mới hành động.
Tôi nghĩ đó chính là quá trình hình thành nội lực.
Không phải làm mình thành một người chậm chạp.
Mà là để mình đủ vững trước khi động.
Bài học tôi rút ra
Càng lớn tôi càng thấy con người muốn đi xa không thể chỉ dựa vào sự nhanh nhạy.
Nhanh giúp mình nắm cơ hội.
Nhưng tĩnh giúp mình giữ được phương hướng.
Năng lượng mạnh mà phân tán thì cũng nhanh cạn.
Ý chí lớn mà không có hướng thì cũng dễ mệt.
Cơ thể yếu thì tâm rất khó bền.
Nên bây giờ tôi hiểu câu này đơn giản như vậy:
Khí tụ là không tiêu hao mình vào những thứ vô ích.
Thần định là không để hoàn cảnh kéo tâm mình đi.
Ý nhất là biết rõ mình đang hướng về đâu.
Thân dưỡng là giữ cho cơ thể đủ lực để đi đường dài.
Khi bốn thứ ấy dần ổn lại, nội lực tự nhiên sẽ sinh ra.
Và có lẽ, có những giai đoạn mình chậm lại không phải vì mình yếu đi.
Mà vì mình đang học cách thu lực về bên trong để sau này đi xa hơn.